What is B3W?
B3W (Guidance Service for Better Soil and Water Quality) was established in early 2021 to support the objectives of the Flemish manure policy. It is a partnership of 13 knowledge and research centres, set up on behalf of the Flemish Land Agency. Our mission: to guide farms towards sustainable nutrient management and soil care so that soil fertility improves and losses to water, soil or air are reduced. Important in this is "peer-to-peer learning" where a farmer talks about his way of working and what it yields.
To this end, B3W is committed to three core activities:
- Thematic exchange moments: demonstration of good farming practice at a sample farm where a "farmer ambassador" explains his approach.
- Focus groups: small learning networks (6-8 participants) to share knowledge and develop new insights.
- Individual counselling: one-to-one consultancy programmes tailored to the company.
The role of PVL within B3W
Wij, het Proef- en Vormingscentrum voor de Landbouw, zijn één van de 13 partners in dit samenwerkingsverband. Benieuwd wat PVL allemaal doet?Â
Onze werking in 2026
6 Thematische uitwisselingsmomenten
Demo kantstrooien
Hoe zorg je ervoor dat je gewas op de kopakker of langs de perceelsgrens voldoende voeding krijgt, zonder dat er kostbare nutriënten in de omliggende waterlopen of bermen belanden? Een goede afstelling van de machine en de juiste strooistrategie zijn daarom belangrijker dan ooit. Tijdens ons thematisch uitwisselingsmoment duiken we in de praktijk van het kantstrooien:Â
- Hoe stel je de strooier af voor een scherpe afwerking langs de randen en voorkom je ongewenste overlap of tekorten?Â
- Welke kantstrooisystemen bestaan er?Â
- Hoe pakken collega landbouwers dit aan? Â
Retrieved from woensdag 8 juli organiseren we een thematisch uitwisselingsmoment. Meer info over dit uitwisselingsmoment volgt later.Â
Maïs met een sterke start: Bernard Janssen test startmeststoffen
Welke startmeststof werkt het best bij maïs? En hoe combineer je een sterke gewasgroei met een gezonde bodem en een laag nitraatresidu? In deze praktijkproef in Bree test akkerbouwer Bernard Janssen verschillende bemestingsstrategieën bij maïs. Hij vergelijkt onder andere microgranulaten en vloeibare meststoffen, zowel in de rij als volvelds. Ben je benieuwd naar de tussentijdse resultaten, check dan zeker de blog!  Â
Tijdens het thematisch uitwisselingsmoment in juli 2026 krijg je de kans om het proefperceel te bezoeken. Je ziet met eigen ogen de verschillen tussen de objecten en wisselt ervaringen uit met collega-landbouwers en adviseurs.Â
Luzerne op zandgrond
Luzerne wortelt diep, legt stikstof vast uit de lucht en levert structuurrijk ruwvoer van topkwaliteit. Zeker met de vaak droge zomers op onze zandgronden is het een enorm interessant gewas voor in het bouwplan. Toch aarzelen veel landbouwers om ermee te starten op zandgrond. Het gewas is namelijk nogal kieskeurig als het gaat om de zuurtegraad (pH) van de bodem en de onkruiddruk bij de opstart kan lastig zijn.Â
During het uitwisselingsmoment in juli 2026 laten we zien hoe je deze drempels in de praktijk overwint. Meer info over dit uitwisselingsmoment volgt later.
Goede inkuilpraktijken/afstemming teeltplan-rantsoen
Zelfvoorzienend zijn in ruwvoer is de basis voor een rendabel melkveebedrijf. Maar teel je wel wat je koeien écht nodig hebben? En hoe zorg je ervoor dat de hoge voederwaarde van het veld behouden blijft in de kuil? Een goed rantsoen begint niet in de mengwagen, maar al in de winter bij de opmaak van het teeltplan. Door je teeltplan (zoals de verhouding gras, mais en eiwitgewassen) strak af te stemmen op de behoefte van je veestapel, kun je flink besparen op de aankoop van duur krachtvoer. Vervolgens is het de kunst om die met zorg geteelde nutriënten zonder verliezen te bewaren. Een uitstekende inkuilpraktijk voorkomt broei, schimmels en voederwaardeverlies, zodat elke kilo optimaal rendeert.Â
Tijdens het thematische uitwisselingsmoment in augustus 2026 leggen we samen de puzzel van teeltplan, inkuilmanagement en het rantsoen. Meer info over dit uitwisselingsmoment volgt later.
Rantsoen onder de loep bij Frank Maes
Op het bedrijf van Frank en Kristel staat een goed uitgebalanceerd rantsoen centraal, ze streven namelijk naar een maximaal rendement uit hun eigen geteelde voedermiddelen. Maar wat is nu een goed rantsoen? Binnen B3W duiken we dieper in het rantsoen van Frank en Kristel. Bij elke rantsoenwisseling analyseren we onder andere de eigenschappen van het rantsoen (VEM, RE, OEB, DVE, FOS, verhouding gras/maïs, bijproducten en het aandeel krachtvoer). Daarnaast bekijken we ook de productieparameters, zoals lactatiedagen, melkproductie (kg), vet-, eiwit- en lactosegehalte en het ureumgehalte per rantsoen. Tot slot wordt ook de mest, zowel drijfmest als fecale mest, nauwkeurig opgevolgd. Ben je benieuwd naar de tussentijdse resultaten, check dan zeker de blog!  Â
In november 2026 organiseren we een thematisch uitwisselingsmoment. Daar nemen we de resultaten onder de loep, wisselen we ervaringen uit en zal tevens een demonstratie van het uitzeven van fecale mest plaatsvinden. Meer info over dit uitwisselingsmoment volgt later.Â
Welke volgteelt na het scheuren van grasland?
Melkveehouder Roel runt een melkveebedrijf in Hamont-Achel en kiest er al jaren bewust voor om voederbieten te telen na het scheuren van grasland. Voor Roel is dat een logische keuze: voederbieten nemen tot laat in het seizoen N op en ze zijn bovendien een smakelijk en hoogwaardig voeder. B3W toont je hoe belangrijk de juiste volgteelt is na het scheuren van grasland. Op Roels perceel wordt een proef opgezet: op de ene helft zaait hij voederbieten, op de andere helft maïs. Gedurende het hele teeltseizoen houden we het perceel nauwlettend in de gaten en meten we de nitraatresidu-niveaus. Zo wordt duidelijk welke volgteelt het beste in staat is om de vrijgekomen stikstof op te nemen en het nitraatresidu te beperken. Ben je benieuwd naar de tussentijdse resultaten, check dan zeker de blog!  Â
Tijdens het thematisch uitwisselingsmoment in november 2026 duiken we dieper in de voor- en nadelen van verschillende volgteelten na gescheurd grasland. We bespreken er in detail welke keuzes het meeste voordeel opleveren, zowel voor de bodem als voor de opbrengst. Meer info over dit uitwisselingsmoment volgt later. Â
5 Individuele begeleidingen
Een intensieve 1-op-1 begeleiding om het nutriëntenbeheer op 1 specifiek bedrijf te verbeteren. Dat zijn de individuele begeleidingen van B3W. De actuele kennis van jou, als bedrijfsleider, is het uitgangspunt. Je begeleider-coach breidt je kennis uit en reikt geoptimaliseerde praktijken aan, op maat van jouw bedrijfsstrategie en de aanwezige technologie. Met een grondige evaluatie en verbetering van de bodemkwaliteit en de nutriëntenkringloop op je bedrijf als hoofddoelen. Een B3W-medewerker neemt zelf contact met je op om dit traject op te starten.Â
Binnen deze begeleiding neemt PVL de volgende zaken onder de loep:
- Hoe zit de bemesting op het bedrijf
- Waar zijn er verbeterpunten
- Hulp bij het opmaken van bemestings-plan en register en eventuele teeltfiches
- Aanreiken van allerhande nuttige informatie
Terugblik: onze werking in 2025
5 Thematic exchange moments
Green covers: how much do they bring in? + Demonstration of green cover cropping
On Thursday 13 March 2025, the thematic exchange moment on green coverings took place on the plot located at the junction of Bekerstraat with Gorterstraat in 3640 Kinrooi. Farmer Bernard is a proponent of applying green cover crops. Apart from advantages such as adding organic matter, absorbing nutrients and breaking up disturbing layers via pen roots, a green cover also ensures continuous coverage of the soil, which benefits soil life. As part of the Leader project "Water quality, an integrated approach", 9 single and 4 mixtures of green cover crops were sown. The growth of each green cover crop was monitored throughout the autumn after which the above- and belowground biomass was determined as well as the residual nitrogen. In cooperation with B3W, a demonstration afternoon was organised during which expert Paul Ceyssens (Limagrain) explained the different green cover crops at the trial plot. Farmer Bernard was happy to share his experiences with green cover crops. Subsequently, the incorporation of the different green cover crops was also demonstrated. It became a successful exchange moment.
B3D, Better Farming with Better Slurry
On Monday 26 May, the thematic exchange event on slurry quality took place. This event took place on a plot belonging to farmer Thomas in 3640 Kinrooi. Thomas is a dairy farmer from Kinrooi and has been paying attention to good soil biology for years. After all, a healthy soil is the start of everything. Among other things, the quality of your manure can have a great effect on biological life. During this TUM, farmer Thomas was happy to explain what he has been doing/trying to work on his slurry quality. He was therefore happy to share his experiences. Besides the experiences of Thomas and expert Tuur Vandeweyer, the manure toolbox was also demonstrated. Using this toolbox, attendees were shown how to determine their slurry quality. The differences in slurry quality, based on good and less good slurry, were also demonstrated.
The power of grass clover, customised fertilisation and management
Grass is by far the most important crop in Flanders. Indeed, grass (clover) is the main source of protein on a dairy farm, its yield largely determining the need for soya purchases from other regions. The area of permanent and temporary grassland in Flanders amounts to no less than 220 thousand hectares. There are also 20 thousand hectares of grass-clover and 1880 hectares of herb-rich grassland. However, there are still many yield and efficiency gains to be made in grassland too.
During a thematic exchange moment on grass-clover on Wednesday 9 July 2025, dairy farmers and experts shared their experiences and insights. Organic dairy farmer Stef spoke enthusiastically about the practicalities of grass-clover on his farm, while Wim Govaerts of Govaerts & Co, a consultancy for dairy farms, explained the advantages and possible disadvantages of grass-clover.
The result? An inspiring afternoon full of knowledge sharing, practical tips and new insights for anyone working with grassland and grass clover.
Lifting soil compaction in grasslands
This thematic exchange moment is linked to a persuasion field. A grass-clover plot with compacted layers was monitored throughout the season at dairy farmer Frank. Indeed, Frank attaches great importance to making the best possible use of all self-produced feed products. However, the past two growing years (2023 + 2024) were dominated by wet weather conditions. Dairy farmer Frank is experiencing the negative effects of this on his recently sown grass-clover plot. The grass lags in growth and consequently does not yield the desired yields. After a previous crop of maize and fodder beet, the plot was sown with grass clover in autumn 2023. This plot has a history of a high water table and therefore never dries out completely. This makes the plot ideal for grass, but can be more challenging for other crops if there are disturbing layers in the soil. To optimise grass establishment, the plot was ploughed and sown with a Swincosem combination. However, wetter soil conditions caused compaction and even rutting in certain parts of the plot. Dairy farmer Frank is therefore keen to eliminate soil compaction in his grass-clover plot.
B3W follows up the grass-clover plot, located on Frank's home plot. Using two different machines (Heva Grass Tiller & Evers Grassprofi overseeder), an attempt was made to eliminate soil compaction. Want more information around this persuasion plot, then be sure to check out our blog!
Added value of fodder beet in the ration
This thematic moment of exchange is linked to a field of persuasion. For years, dairy farmer Rob has been providing fodder beet in his dairy cattle's rations. He is therefore firmly convinced of the added value offered by fodder beet. They have a high feed value and add flavour to the ration, boosting feed intake. This translates into higher fat and protein content.
In the context of preventing wind erosion on sandy soils, Rob sows an anti-pest cover barley. Furthermore, the barley also reduces aphids and yellowing disease. Rob has been using this technique for several years and is very satisfied with it. A fodder beet plot located at Rob's home plot was monitored throughout the season. Are you curious about the results, then be sure to check out the blog! Â
1 Focus group
PVL supervises a focus group of about seven farmers with a strong interest in soil care. This group meets three times a year to exchange experiences, ask questions, share new insights and learn together about sustainable soil management. One way of doing this is by inviting an expert, another is to take part in demo days or to plan a visit to a pilot farm. The focus group farmers, for instance, already showed their interest in farm composting: what is legally allowed, what is the best practical approach and how do the costs compare to the benefits? We are therefore currently working hard to organise the 2nd focus group meeting on farm composting. Â Â
The focus group provides space not only for exchange, but also for action. Experiments within the group include non-killing tillage, woodchip incorporation and complex green cover construction.
3 Individual counselling
PVL guides three farmers individually on the topic of sustainable soil management. In a first phase, we map the farm based on soil analyses, tillage operations carried out, crops and other relevant data. This is followed by a field visit, during which we closely assess the soil condition via a spade cutting. For this, we use the guide ''Testing your own soil' (this guide was designed within B3W). Based on the findings, we provide targeted advice on possible actions farmers can take to improve and maintain soil quality.
Heeft u nog vragen? Of wilt u graag betrokken worden binnen de werking van B3W?
Dan mag u altijd contact opnemen met marijke.gijbels@pvl-vzw.be
